Defter Değeri Nedir?
Defter değeri, bir şirketin bilançosundaki özsermayesinin (toplam varlıklar - toplam yükümlülükler) hisse başına düşen tutarıdır. Yani şirketin iflas etmesi durumunda tüm varlıklarının nakde çevrilip borçlarının ödenmesinden sonra hissedarlara kalan değerdir. Hesaplama: Özkaynaklar / Ödenmiş sermaye (veya toplam hisse sayısı) = Hisse başına defter değeri. Bu değer, şirketin tarihi maliyetlerle kaydedilmiş net varlıklarını temsil eder. Değer yatırımcıları için kritiktir; bir hissenin piyasa fiyatı defter değerinin altındaysa (PD/DD < 1) şirket potansiyel olarak ucuz olabilir. Ancak defter değeri, marka değeri gibi maddi olmayan varlıkları ve piyasa koşullarını tam yansıtmadığı için tek başına yeterli değildir. BIST'te PD/DD oranı 1'in altındaki hisseler genellikle 'değer hissesi' olarak sınıflandırılırken, teknoloji şirketlerinde bu oran yüksek olabilir. Örneğin, bir şirketin özkaynakları 1 milyar TL ve hisse sayısı 100 milyon ise hisse başı defter değeri 10 TL'dir.
Diğer adları: book value, özsermaye değeri
Örnek: BIST'te işlem gören bir holdingin 2023 yılı bilançosuna göre özkaynakları 5 milyar TL, hisse sayısı 500 milyon adettir. Hisse başı defter değeri 10 TL olur. Eğer hisse senedi piyasada 8 TL'den işlem görüyorsa PD/DD oranı 0,8 olup, şirketin defter değerine göre iskontolu olduğu söylenebilir. Ancak bu durum, holdingin varlıklarının gerçek değerini yansıtıp yansıtmadığını analiz etmeyi gerektirir.
Sık Sorulan Sorular
Defter değeri neden önemlidir?
Defter değeri, şirketin bilanço bazındaki net varlık değerini gösterir ve PD/DD oranı ile hissenin ucuz/pahalı olduğuna dair fikir verir. Özellikle değer yatırımı stratejisinde şirketin 'güvenlik marjı' olarak kullanılır.
Defter değeri her zaman güvenilir midir?
Hayır, çünkü bilançodaki varlıklar genellikle tarihi maliyetle değerlenir, güncel piyasa değerini yansıtmaz. Ayrıca maddi olmayan varlıklar (marka, patent) ve şerefiye gibi kalemler defter değerini şişirebilir. Sektörel farklılıklar da dikkate alınmalıdır.
PD/DD oranı 1'in altında olan hisseler her zaman alınır mı?
Hayır. Düşük PD/DD oranı, şirketin defter değerine göre ucuz olduğunu gösterse de, bu durum şirketin kârlılık sorunları, sektörel durgunluk veya varlıklarının gerçek değerinin düşük olması gibi nedenlerden kaynaklanabilir. Kapsamlı bir temel analiz yapılmalıdır.